Những kiêng kỵ khi đến thăm bản, làng của ĐBDT

Chia sẻ qua Facebook Chia sẻ qua Twitter
Những kiêng kỵ khi đến thăm bản, làng của ĐBDTĐồng bào các dân tộc ở Lào Cai rất hiếu khách, nhưng khi du khách đến thăm làng, bản hay nhà của họ nên chú ý những điều kiêng kị và cần biết một vài phong tục, tập quán sinh hoạt để tiện ứng xử và giao tiếp.
Nếu đến thăm bản làng của người Hà Nhì, du khách thấy một cánh cổng dựng tạm phía trên buộc dao gỗ, kiếm gỗ, đầu cánh gà…thì có nghĩa trong làng đang tổ chức lễ cúng xua đuổi tà ma.

Cũng tương tự như vậy, hàng năm cứ vào tháng 2, 6, 7 âm lịch các đồng bào các dân tộc Tày, Thái, Giày, Xá Phó…lại tổ chức các nghi lễ cúng thần làng, xua đuổi tà ma. Khi làm lễ, đồng bào đặc các dấu hiệu kiêng kỵ cấm người lạ vào làng như buộc lá chuối xanh ở cột cao trên đường vào làng hoặc đan phên mắt cáo rồi buộc vào đó xương hàm lợn, trâu, bò. Những ngày này, cả làng không ai đi làm, không cho người lạ vào làng. Nếu thấy người lạ thì làng sẽ phạt bằng cách nộp đủ số lễ vật để làm lại lễ cúng làng. Nếu có việc khẩn cấp muốn vào làng thì khách lạ sẽ phải bỏ mũ, ba lô, gồng gánh…tất cả đều phải xách tay. Như vậy mới được giảm hoặc miễn phạt.

Ở Lào Cai, làng nào cũng đều có khu rừng cấm, thờ thế lực siêu nhiên. Nơi thờ cúng có thể ở gốc cây to hoặc hòn đá lớn trong rừng. Rừng cấm là khu rừng chung của cả làng vì vậy ai cũng phải tự nguyện bảo vệ, không ai được tự tiện chặt phá, phóng uế, trai gái không được phép đến đó tâm tình.

Khi vào thăm nhà đồng bào dân tộc, du khách cần quan sát kỹ, nếu thấy trước cửa nhà, ở đầu cầu thang có treo một cành lá xanh, một cành gai…thì đó là thông điệp muốn nhắn nhủ tới khách rằng họ không muốn người lạ vào nhà.

Nhà của người Hà Nhì Đen thường có hai lớp cửa, khách tới chỉ nên vào cửa thứ nhất, còn nếu muốn vào cửa thứ hai thì phải được sự đồng ý của chủ nhà.

Nơi thờ tổ tiên là chốn linh thiêng nhất vì vậy khách không được đội mũ, nón, tư trang và đồ dùng khác ở nơi đó, không được đụng chạm vào đồ thờ cúng, Khi ngồi không được quay lưng vào ban thờ. Người Thái Đen, phụ nữ không được đến nơi thờ tổ tiên. Nhà người Thái có đầu cầu thang, phụ nữ chỉ được lên cầu thang có sân bên trái, không được lên cầu thang bên phải.

Bếp là nơi nấu nướng và cũng là nơi tiếp khách, đồng thời nơi đây cũng thờ Vua bếp, thần lửa. Do đó có những kiêng kị như không được đặt chân lên hoặc làm xê dịch hòn đá kê làm kiềng, vì theo quan niệm của họ thì các hòn đá này là nơi trú ngụ của thần lửa. Khi ngồi gần bếp du khách không quay lưng và giẫm chân vào bếp.

Cửa và cây cột chính là vị trí thiêng liêng thờ thần cửa, thần cột cái vì vậy khách đến không nên ngồi vào bậu cửa hoặc treo mũ nón và tựa lưng vào cột cái.

Khi vào nhà người Thái, không nên xoa đầu trẻ em hoặc đánh vào đầu chúng vì họ quan niệm, đầu là nơi hồn chủ trú ngụ, làm như vậy là xúc phạm tới hồn chủ.

Trong bữa ăn, trên đầu mâm có hai chén nhỏ đặt song song. Người ngồi gần hai cái chén đó là người cao tuổi hoặc được quý trọng. Trước khi uống chén rượu đầu, bao giờ người chủ và khách đều phải san chút rượu từ chén của mình và 2 cái chén nhỏ đặt ở đầu mâm và rót vài giọt xuống sàn để mời tổ tiên và hồn vía của khách để tỏ lòng kính trọng và cầu chúc tốt lành.

Khi gắp thức ăn cho trẻ em không nên gắp chân gà, tim, đầu gà, vì người Thái quan niệm: ăn chân gà không giữ được tiền, ăn đầu gà nói không ai nghe theo, ăn lá lách gà sẽ quên tất cả.

Những điều kiêng kỵ của đồng bào dân tộc ở Lào Cai có rất nhiều, trên đây chỉ là những điều cơ bản mà du khách cần biết khi đến thăm bản, làng, nhà của người dân tộc ở vùng cao Tây Bắc.

Chi Na (thethaovietnam.vn)
Chia sẻ qua Facebook Chia sẻ qua Twitter
Các tin khác